iz. zati zintzilikatu eta konikoa, burruntzia. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

Sinonimoak: iz.
[izotz-burruntzia] izotz-burruntzi, kandela, ziztor, kandeloi g.e., kandalu Zub. g.e. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):

es carámbano, canelón
fr glaçon
en icicle

Umeak, berriz, aho zabalik: beraiek sekula ikusi gabeko izotz kandela luzeak, Eibarko teilatu-ertzetan zintzilik ageri zirenak, mundu misteriotsu baten sarrera gisa lerrokatzen ziren euren begien aurrean. [Carlos izena zuen gizona, Pedro Alberdi (Alberdania, 2009)] (Ereduzko Prosa Gaur)

izotz-kandela (FlcikrCC, peru, lili eta marije)

Liliren izotz-kandela (FlickrCC, by peru, lili eta marije)

Peruren izotz-kandela (FlcikrCC, peru, lili eta marije)

iz. ZOOL. Mustelidoen familiako ugaztun karniboroa, uretako bizimodura moldatua dagoena. Ilajea arre iluna da bizkarraldean eta zurixka sabelean, isatsa luzea eta sendoa eta oinak palmatuak. Handi samarra eta gautarra da (Lutra lutra). • itsas igaraba. Aurrekoa baino handiagoa. Ozeano Barean bizi da (Enhydra lutris).  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

Sinonimoak: iz.
[udagara] ugabere, urtxakur, udagara g.e. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

Etim.
< ugabere < *u-abere < ur + abere

igaraba (Irudia: Txadonak2, baimenarekin ekarria)

Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):

es nutria
fr loutre
en otter

Jendearekin txantxetan aritzea ere gustatzen zitzaion agure hari; esan ohi zuen igarabei ezer ez zaiela gustatzen albiste onak dakartzan egunkari bat adina, eta errekaren ertzean paper bat utziz gero, animalia horiek irakurtzera ateratzen direla zioen; istorio harrigarriak kontatzen zituen izokinen eta beste arrainen adimenaz. [Zalakain abenturazalea, Pio Baroja / Koro Navarro (Alberdania-Elkar, 2006)] (Ereduzko Prosa Dinamikoa)

iz. 1. Zaldiaren oihua. Irrintzi zolia. 2. Euskal oihu berezia, zolia eta luzea, batez ere deitzeko edo alaitasun-adierazpen bezala egiten dena. 3. Gurdiaren edo orgaren zarata. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

Sinonimoak: iz. (Labayru Ikastegia)

[relincho; grito de diversos mamíferos.] irrintza
[grito estridente y prolongado] lekaio, zinka
[grito, clamor] ijui, oihu [chirrido] karranka, kirrinka, kirrinkada, kurrinka, kurriska, kurriskada, kurrunka

Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):

es (1) relincho (2) grito mantenido lanzado en fiestas y bailes populares vascos (3) chirrido, rechinamiento
fr (1) hennissement (2) cri soutenu fait dans les fêtes et danses basques (3) grincement
en (1) neigh; whinny (2) long, loud joyous yell similar to a yodel given by Basque people to call someone or to show happiness; it is often heard at Basque festivals

Egin klik irudiaren gainean, abestia entzun eta hutsuneak betetzeko ariketa egiteko.

iz. Tximistaren hotsa, trumoia. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

Sinonimoak: iz.
[trumoia] ihurtzuri, ostots, trumoi, ortzantz Ipar., trumonada Bizk., ortots Naf., durunda Zub. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):

es (1) trueno (2) relámpago
fr (1) foudre, tonnerre (2) éclair
en (1) thunderclap, clap of thunder (2) flash of lightning

Yoan ordukoxe, itxumustuan, iñusturiak burrunba erausitzen du. Zait Sof 146. (Orotariko Euskal Hiztegia)

inuzente (FlickrCC, trackrecord)

1. iz. Adimenez atzeratua, eta bereziki adimen-atzeratasuna aurpegian nabari zaiona. 2. izond. Inozoa. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

Sinonimoak: izond. beh.
[inozoa] inozo (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):

es (1) (herrik. izond.) inocente, ingenuo, -a (2) (herrik. iz.)  deficiente, incapacitado, -a; retrasado, -a; limitado, -a; de corto entendimiento
fr (herrik. izond.) innocent, -e ; ingénu, -e ; naïf, -ïve
en (izond.) innocent, naive, naïve, gullible

Amaitzen ez den koadroa da. Arratsaldero hasten da pintatzen eta gau aldera dena du berriro ezabatzen, dena du jasotzen eta joan egiten da, Alde Zaharrera, lagunekin baxoerdiak edatera. Umekeria dela diote hiriko jakintsuek. Nahiz bera tren batean jaio, heldutasunaren bagoia ez da iritsi haren geltokira. Inuzente Eguna zen. [Ez da gaua begietara etortzen, Felipe Juaristi (Erein, 2007) Orr.: 43] (Ereduzko Prosa Dinamikoa)

adb. Intziri eginez. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

Sinonimoak: adond.
[adiaka] adiaka, aieika, aieneka, aika, antsika, erostaka, espaka, kexuka, zinkurinka, auhenka Ipar., inkesaka Bizk., aiezka g.e., alaka g.e., aiez zah., arkumaka Ipar. g.e. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):

es gimiendo, gimoteando, sollozando; suspirando
fr en gémissant

Egin klik irudiaren gainean, abestia entzun eta hutsuneak betetzeko ariketa egiteko.

iz. 1. Lur, landare eta objektuen gainean gauez eta goizaldean aireko ur-lurrinaren kondentsazioz eratzen diren ur-tanta xeheen multzoa. Gauez lurra ukitzen duen aire-geruza ur-lurrinarekiko asetasun-tenperatura baino baxuago hoztearen ondorioa da. Ihintza sortzeko gau argi eta haizerik gabea behar da. 2. (Ipar.) Tanta, xorta. Ahur bat irin eta olio-ihintz bat. Lo-ihintzik egin gabe. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

Sinonimoak: iz.
[eguratseko hezetasuna] izar-ihintz Ipar., garo Bizk., iruntz Bizk., basur Gip.
[tanta] Ipar. g.e. tanta, tantakada, ttotta Ipar., xorta Ipar., tanga Bizk., tantaka Bizk., ttantta adkor., tanto g.e., tangada Bizk. g.e. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):

es (1) rocío (2) Ipar. gota; una pizca, un poquito
fr (1) rosée
en (1) dew

Egin klik irudiaren gainean, abestia entzun eta hutsuneak betetzeko ariketa egiteko.