Herri guztiek bezala, Ordiziak ere baditu bere alde ilunak. Izan ere, perfektua den paradisurik ez dago inon munduan, ez txokorik ezkutueneko inongo irla tropikaletan, ezta gure irudimenean ere.

Ordiziak, bere edertasunaren barruan, bertako biztanleentzat deseroso suertatzen den ingurune geografiko bat du. Dena da gora eta behera, ez dago kale laurik, ezta apenas sasi ordekarik ere. Gainera, haran batean kokatua egotean, inguruko mendiek bere hazkundea mugakatzen dute. Hala eta guztiz ere, guk, ordiziarrok, harro egon behar dugu, orografia hau dela eta, Ordizia Goierriren adierazle baita.

Baina herriak baditu arazo potoloagoak, bai. Horien artean aipagarrienak, nire ustera behintzat, Oianguko proiektua, San Bartolome auzo aparkatuaren egoera eta, gaztea naizen aldetik, gaztetxearen eta gazteon egoera penagarria zaharrenaren aldean.

Lehenik Oiangurengo parkeko proiektuarekin hasiko naiz, berau baita gaurkotasun eta zeresan handiena sortzen ari dena. Proiektu honen ardatzak pitch & put-era ibiltzeko gunea, golfa eta hotela dira. Pena bat da orain arteko eremu publiko bat pribatizatzea, honek suposatzen duen guztiarekin… Dena den, ez naiz gai honetan luzatuko, Uxuek duela gutxi idatzi baitzuen proiektu honi buruz informazio gehiago emanez.

San Bartolome auzoaz jardungo naiz orain. Ordiziako auzorik zaharrena eta historikoena hau badugu ere eta bertan San Bartolome baseliza kokatzen bada ere, guztiz abandonatua dago. Penagarria da egun duen egoera. Ezin da auzo bat horrela eduki eta are gutxiago bertan jendea bizi dela kontuan hartuta. Urteak dira bertan ezer egin gabe. Baina, hori bai, udalak ez ditu eskuak gurutzatu, espaloi gabeziaren aurrean, gomazko pibote eta harri puska batzuk jarri ditu, ordezkatze aldera. Harrigarria, ezta? Gainera, auzoak “sekulako skateparka” eta aparkalelu “txiki” bat ere baditu, beraz, ezin kexa daitezke bertako auzokideak, etxebizitza duin baterako eskubiderik ez badute ere, kotxea aparkatzeko eskubidea baitute, gainontzeko herritarrek hau ez dugon bitartean. Hori da hori zortea! Gehiegi luzatu gabe, hona hemen paradisu honen argazki bat, nire testua baino baliagarriagoa gertatuko dena, irudi bakar batek mila hitz baino gehiago balio baititu:

Erdigunera gehiago hurbilduz, gaztetxea daukagu. Leku pribilegiatuan dago dudarik gabe, baina, tamalez, azken urteak zenbatuta dituela dirudi. Udaletxeak aspalditik du hau botatzeko ideia buruan, baina oraindik ere zutik jarraitzen du. Honekin gazteontzako zaharrentzako baino baliabide gutxiago ematen dituztela kritikatu nahi dut eta daukagun urria kentzearen aurkako jarrera adierazi ere bai. Ez naiz gehiago luzatuko, gaztetxeak behin baino gehiago ukitu baitu webgune hau, nik aipatzearren soilik egin dut. Hona hemen, zaharren instalazioak lehenik eta gazteenak ondoren:

Azken honekin bukatzen dut Ordiziari buruzko makroartikulu hau (Ordizian barrena, Ordiziako bazterrik ederrenak ) beste gai potoloagoetan ere herriak zer hobetu badaukala esatearekin batera.

Idazle gazte hau Parisen jaio zen 1977an. Gaztetatik ibili da euskal kulturaren inguruan murgilduta. Gaur egun, Pau hiriko unibertsitateko euskal filologiako irakasle izatera heldu da eta dagoeneko proiektu asko eta bi nobela utzi ditu finkaturik iraganean.

Liburu hau irakurtzeko grina, bere nobeletako bat irakurri ondoren berarengan sortu zitzaidan miresmenetik datorkit. Liburua argitaratu zenean, bilatzen jardun nuen eta, azkenean, irakasle baten eskutik iritsi zen nire eskuetara.

Euskal literaturaren erabiltzaile eta bultzatzaile den idazle honen bi liburu irakurri ditut jada eta inoiz irakurri ditudan liburu interesgarrienak iruditu zaizkidala esan beharra daukat. Egia esan, bere lehen nobela den Gauak eta Hiriak irakurtzeko denbora gehiago izan nuen eta, ondorioz, bigarren nobela hau astunxeagoa egin zait. Kontuan hartu beharra dago, lehenengo idatzi zuen istorioan, gazteago zenean idatzi zuela eta lagun arteko sentimendu, erlazio, arazo eta abarrez aritzen zenez, erakargarriagoa iruditu zitzaidala. Azken honetan berriz, sakontasun landuagoa azaltzen du gaietan eta gaiak ez daude irakurle eremu zabal bati zuzenduak. Horixe da, hain zuzen, literatura munduan murgiltzen direnei edo aldi berean, literaturaz interesa gordetzen dutenei istoriorantz erakarriko dien ezaugarria.

Liburuaren nondik norakoak:

Julene Oihanburu da liburuaren pertsonaia protagonista eta bere inguruan murgiltzen da istorio osoa; zehatzagoak izateko, bere bizitzaren atal garrantzitsu baten inguruan. Euskal filologia ikasketak burutu berri dituen idazle gazte hau bere bigarren idazlanaren bila abiatzen da. Lehenengoa Nire mutil lagun martzianoa izan zen eta arrakasta handia lortzen ari den liburu hau kalean bueltaka dabilen bitartean, beste obra bat idaztea otutzen zaio. Bere lana hilda dagoen Gaston Berrizar idazle mitikoaren biografia bat da. Lan hau burutzeko, Gure Gauzak S.A izeneko liburu argitaletxeak beka bat eskaintzen dio. Hasieran, diru erdia ematen diote eta obra amaitzerakoan beste erdia. Hala eta guztiz, bekaren inguruan ezagutu dituen pertsonaia guztien artean arazoak sortuko zaizkio eta literatur argitaletxe hauen atzean ezkutatzen diren gertaera eta kontu ilunez ohartuko da. Nik, egia esan, argitaletxeen inguruan dudan ezjakintasunaren erruagatik ziurrenik ez dut errealitateko inolako kasurekin erlazionatzen baina, adituek diotenez, idazlearen fikzio eta errealitatearen harreman sakona nabarmena da gai hauetan. Errealitatearen zati txiki bat ezagutzeko gai izango banintz bederen… Liburu osoa euskal kulturgintzaren inguruan mugitzen den alde ilun honen lekuko da. Bestalde, Ilun Zaldunbide idazlearekin ere baditu bere tira-birak, adiskidetasun eta maitasunaren artean lekuren bat aurkitzen saiatzen den gizona da hau. Gainera, protagonistari azpikeriak azaleratzen laguntzen dion laguna da.

Ur Apalategiren hitzetan:

Saizarbitoriak zioen, Hasier Etxeberriak egindako elkarrizketan, idazleak egia azaldu behar duela, baita atzetik norbait etorri badaiteke ere geuk esandako egia geure kontrako gezur bihurtuz, horixe dela idazleon konpromisoa. Nahiko hurbil sentitzen naiz konpromisoaren definizio horretatik, eta uste horretan oinarritu da nire idazle jarduna Gure Gauzak SA idazterakoan. Jakin arren maila geopolitikoan euskalgintzaren tresna baliotsu bati eraso egiten niola eleberri hau idatziz eta beraz euskal kulturaren aurka daudenei armak ematea suposatzen zuela ekintza honek, bada sinesten dut hori zela nire idazle eginbeharra. Ez behar bada politikari abertzalearena, bai ordea idazlearena.

Nire iritziz, oso liburu entretenigarria da. Gainera, ziurrenik inoiz ukitu ez dituzun gai berriak ezagutzeko aukera ere emango dizu thrillerak. Niri gertatutakoagatik diotsut hau, batik bat. Eta ez hori bakarrik, euskal literaturaren beste aurpegi bat ezagutzeko parada ere ematen du.

Amaitzeko, liburua irakurtzea gomendatzen dizuet. Ziur nago Urren liburuek duten ukitu berezi eta atsegin horretaz gozatuko duzuela!

Kurtsoa bukatzear zegoela nire buruari honako hau planteatu nion: zergatik ez gure etorkizunaz hitz egin, hau da, ikasleon etorkizunaz? Azken finean, hemen artikuluak argitaratzen dugunon azken urtea da ikastolan. Eta orain zer?

Gehiengoak, jadanik, hautatua dugu gure etorkizuna: mediku, irakasle, ingeniari, kimikari, arkitekto, publizista, enpresari… eta hamaika gauza izan nahi dugu. Baina gure bizitzaren helburua lortuko al dugu? Espero dugu baietz. Baina gatozen harira.

Gure etorkizuna alde batera utzitza, zuek guztiak atzera itzultzea nahiko nuke, haur-eskolara hain zuzen ere, eta une batez indio eta bakeroetara jolasten genuenekoa oroitzea, edota drakula eta biktimekin jolasten genueneko momentuak berriz ere gure memoriara itzultzea. Gure ospakizun garrantzitsuenak, nola ez, gutakoren baten urtemuga zen, ogia eta txokolatea ekartzen baikenuen denontzat, baina urteak pasa ahala, gauza aldatzen hasi zen: norbaiten urtebetzea izanda, askaritzarrak ospatzen genituen, larunbatetan, arratsaldeko 05:00etan. Gero parkera joaten ginen polis eta cacosera jokatzea; horiek bai momentu alai eta gozoak! Gaur, ordea, urteak betetzen baditugu, zer egiten dugu hori ospatzeko? Gela mailan, ezer ez, edota gehienez “Zorionak zuri” edota “Happy Birthday” abestu.

Gogoan dut ere olentzero ikastolara etortzen zeneko eguna; izugarrizko eguna zen benetan! Argazkia atera eta guzti egiten genuen! Lourdes eta Mertxe beti gogoan izango ditugula uste dut, eta nola ez Andoniren patxintxiak! Atsedenaldietako esnea ere ederto hartzen genuen denok! Gainera, batzuetan kaxa txiki bateko -gogoan dut oraindik dinosaurio baten marrazkia zuela- opariak (zerealak, esnea… ) ematen zenizkiguten, eta ni, behintzat, oso pozik bueltatzen nintzen etxera.

Eta zer deritzozue ikastolako txangoez? Gogoan izango dut gure 3. mailako lehen irteera garrantzitsua (3 egun!), Beirera, Nafarroako herri ñimiño batera, joan ginenekoa. Aterpetxearen parean herriko eliza zegoen eta gau batean mamuak zeudela marmaratzen zen. Orain, horretan pentsatzen dudan baikoitzean, algaraka egiten dut barre.

Zuhatzan, Lizarran, Villanañen eta Jakan ere oso ondo pasa genuen. Baina zer deritzozue Salouko ikasturte amaierako ikasbidaiaz? Askok eta askok kiskalduta bukatu genuen, baina, halere, primeran pasa genuen, noski!

Ezin ahatz ditzakegu batxilergoko lehen kurtsoan izandako soinketako aktibitate eta irtenaldiak: aerobik, zaldiketa, patinajea, esgrima, ibilaldiak eta abar. Munduko kirol asko eta asko ezagutzeko aukera aparta izan genuen.

Irakasleak ere gogoan izango ditugu, alegia, baita hemen bertan ikasitako guztia ere, ez baita gutxi! Horrekin guztiarekin gure bizitzako urrats bat amaitzear dago; baina beste berri bat (espero berdina edo hobea) hastear dago. Beraz, momentu oro aprobetxa dezagun eta bihar iragana zoriontsu oroit dezagun.

Bide batez, gogorarazi bihar izango dugula ikasturteko eta ikastolako agur-afaria ospatzeko aukera. Ez zer modu pasatzen dugun…

Zuen istorio eta oroitzapenen zain gelditzen naiz! Beste eskaera bat ere egin nahi dizuet: gazteagoko argazkiak izanez gero, Maiteri bidali hementxe jar ditzan, Jakintzako orrian proposatu edota nire emailera bidali mesedez. Mila esker eta ZORTE ON DENOI!